Alkoholizm w świetle neurobiologii - przewlekła choroba układu nagrody
Alkoholizm (zespół zależności alkoholowej wg ICD-10, zaburzenie używania alkoholu wg DSM-5) to choroba mózgu. Etanol wpływa na co najmniej cztery systemy neuroprzekaźnikowe: dopaminergiczny (nagroda), GABAergiczny (hamowanie), glutaminianergiczny (pobudzenie) i opioidowy (przyjemność). Regularna ekspozycja na alkohol przestawia te systemy - mózg zaczyna funkcjonować "normalnie" tylko w obecności etanolu.
Tolerancja - adaptacja, która kosztuje coraz więcej
Organizm dysponuje dwoma typami tolerancji: farmakokinetyczną (wątroba metabolizuje alkohol szybciej przez indukcję enzymów, w tym CYP2E1) i farmakodynamiczną (receptory GABA-A tracą wrażliwość na etanol). Efekt kliniczny jest prosty: pacjent wypija coraz więcej, żeby osiągnąć stan, który wcześniej dawał jeden kieliszek. Mechanizm ten napędza progresję uzależnienia.
Trzy wymiary choroby alkoholowej
- Wymiar neurobiologiczny - przebudowa układu nagrody, objawy abstynencyjne przy odstawieniu (drżenie, tachykardia, lęk, drgawki), narastająca tolerancja
- Wymiar poznawczo-emocjonalny - zniekształcenia myślenia ("kontroluję picie"), mechanizmy obronne (zaprzeczanie, minimalizowanie), kompulsywne planowanie kolejnego picia
- Wymiar społeczny - dezintegracja relacji, zaniedbywanie ról zawodowych i rodzinnych, narastająca izolacja
Wielowymiarowy charakter uzależnienia wymaga wielowymiarowego leczenia. W Nasz Gabinet Poznań przy ul. Górki 17A (60-204 Poznań) ścieżka terapeutyczna łączy detoks, farmakoterapię i psychoterapię - proporcje tych elementów zależą od indywidualnego profilu pacjenta. Leczenie alkoholizmu w Poznaniu prowadzone jest przez personel medyczny z doświadczeniem w addyktologii.

